Lucerka je veliki potrošač vode, jer stvara veliku količinu zelene mase, a time i sijena. Pojavom suše drugi otkos naglo podbaci u prinosu, a treći ne završi razvoj do cvjetanja.
Lucerka (Medicago sativa L.) je u ovogodišnjim sušnim uslovima uglavnom dala dva otkosa (mlada lucerka), eventualno tri (starija lucerka), sa smanjenim porastom prilikom košenja. Ukoliko bi se navodnjavala, dobilo bi se povećanje prinosa, prema nekim ispitivanjima, 56,1 do 61,2 posto, u odnosu na onu koja se ne navodnjava.
Inače, lucerka je veliki potrošač vode, jer stvara veliku količinu zelene mase, a time i sijena. Transpiracioni koeficijent ili TK iznosi 760 do 900 litara. Ako ima dovoljno vlage neprekidno raste. Pojavom suše drugi otkos naglo podbaci u prinosu, a treći ne završi razvoj do cvjetanja. Poljski vodni kapacitet (PVK) bi trebalo da iznosi 60 do 65 posto. Ovaj PVK kod zemljišta srednjeg mehaničkog sastava odgovara vlažnosti oko 16 masenih procenata. Veća vlaga izaziva polijeganje, masovno opadanje cvjetova i prorastanje iz krunice.
Najviše vode traži za intenzivan rast stabla i obrazovanje najveće lisne površine. U oblastima sa manje od 350 mm godišnjih padavina prestaje gajenje plave lucerke. Tu treba gajiti žutu lucerku, koja je otporna na sušu.
Lucerka se kosi najčešće četiri do pet puta tokom vegetacije, radi čega zahtijeva velike količine vode. Navodnjavanje je skupo, pa treba zalijevati prema potrebi (pojava uvenuća ili mijenjanja boje lista). Norme zalijevanja su 60 do 90 dm3/m2 i tada se navodnjava "kišenjem". Ukoliko se daje manja zalivna norma (20 do 30 dm3/m2) mašinama centar pivot ili linear, u tom slučaju su u toku jednog otkosa potrebna dva do tri zalijevanja.
Na manjim površinama moguće je navodnjavanje tifonom ili topom i u tom slučaju zalivna norma je 60 do 80 litara vode po kvadratnom metru. Navodnjavanje je najbolje obaviti poslije košenja pojedinih otkosa kada najmanje smeta gaženje i kada treba najviše vlage za novu regeneraciju. Može se provoditi i deset dana poslije košenja, čime se smanjuju gubici vode isparavanjem, jer je zemljište prekriveno biljnim prekrivačem.
Navodnjavanje u avgustu i septembru se izbjegava, ali ako je to neophodno treba da ga prati đubrenje fosfornim i kalijumovim đubrivom i to u vrijeme redovnog iskorištavanja. Naime, cjelokupna količina PK đubriva unosi se u zemljište drljanjem poslije zadnjeg otkosa, na početku jeseni.
Lucerka ne podnosi natapanje, odnosno navodnjavanje plavljenjem. Najpovoljnije je navodnjavanje vještačkom kišom, naprijed navedenim sistemima, a zatim kanalima.
Previsoke norme zalivanja (100 dm3/m2) mogu štetno da djeluju na kvalitet hrane, a mogu izazvati i polijeganje lucerke. Potrošnja vode za pojedine otkose iznosi 140 do 170 mm ili litara vode po kvadratnom metru, sa izuzetkom petog otkosa lucerke, koji troši manje vode (80 do 115 mm).
Ukupne potrebe za vodom u prvoj godini su 545 mm do 585 mm, dok su u narednim godinama veće, 670 mm do 730 mm. Izuzetak su sušni uslovi kada u prvoj godini treba navodnjavati sa većom normom (količina vode koja se daje biljkama na jedinicu površine u toku vegetacije).
Treba izbjegavati navodnjavanje u vrijeme intenzivnog porasta stabla i butonizacije (pupoljanja).
Obim proizvodnje lucerke zavisi od razvijenosti stočarstva i potrebno je da proizvodnja po godinama bude ujednačena, odnosno da se variranje prinosa svede na najmanju mjeru. Proizvodnjom u navodnjavanju ostvaruju se visoki i stabilni prinosi svake godine, bez obzira na sušu, količinu padavina i njihov raspored u periodu vegetacije.
Tagovi
Autor
Klimatske promjene pomjerile rokove: U Posavini u toku sjetva uljane repice
Šta sa lošim klipovima kukuruza? Ne bacajte ih dok ne provjerite ovo
Spremno dočekajte proljeće unošenjem kalijuma i fosfora u oranicu
Kako je kukuruz postao jedna od najvažnijih biljaka u genetici
