Evropa pred ekstremnim ljetom 2026.: Prijete suše i toplinski valovi

Najnovije dugoročne meteorološke prognoze pokazuju da bi ljeto 2026. moglo donijeti velike vremenske promjene širom Evrope. Stručnjaci upozoravaju da se u Tihom okeanu ubrzano razvija snažni El Niño - prirodni klimatski fenomen koji često mijenja obrasce vremena u cijelom svijetu. Prema novim podacima, njegov utjecaj mogao bi biti jači nego što se ranije očekivalo, objavio je Severe-weather.

Iako se El Niño razvija hiljadama kilometara daleko od Evrope, posljedice bi se mogle osjetiti i na našem kontinentu. Meteorološki modeli sada pokazuju povećanu mogućnost dugotrajnih toplotnih valova, manje padavina u centralnoj Evropi te povećan rizik od suše tokom ljeta.

Šta je zapravo El Niño?

Riječ je o prirodnom zagrijavanju površine Tihog okeana koje se pojavljuje svakih nekoliko godina. Kada okean postane topliji od uobičajenog, mijenjaju se strujanja zraka i položaj velikih vremenskih sistema. To zatim utječe na temperature, količinu kiše i pojavu oluja širom planete.

Prethodnih godina svijet je bio pod utjecajem suprotnog fenomena, La Niñe, koja donosi hladnije vode u Tihom okeanu. No nova analiza pokazuje da je La Niña sada praktički završila te da se razvija vrlo snažan El Niño, možda čak i jedan od najjačih posljednjih decenija.

Meteorolozi upozoravaju da se zagrijavanje okeana događa izrazito brzo. Topla masa vode koja se kretala ispod površine sada izlazi prema vrhu okeana i dodatno pojačava zagrijavanje. Upravo je to razlog zbog kojeg prognoze za ljeto postaju sve ozbiljnije.

Kakvo vrijeme očekuje Evropu?

Prema najnovijim projekcijama evropskog meteorološkog centra ECMWF i britanskog UKMO-a, najveći dio Evrope mogao bi tokom ljeta imati temperature više od prosjeka.

Najizraženije zatopljenje očekuje se u južnoj, centralnoj i dijelovima sjeverne Evrope. To znači da bi zemlje poput Italije, Hrvatske, Mađarske, Austrije, Njemačke i Francuske mogle imati vrlo toplo i sparno ljeto, uz češće toplotne valove.

Istovremeno, prognoze pokazuju zabrinjavajući manjak padavina u dijelovima srednje i zapadne Evrope. Upravo bi kombinacija visokih temperatura i manjka kiše mogla povećati opasnost od suše, posebno u poljoprivredi.

Meteorolozi ističu da bi područja centralne Evrope mogla imati ozbiljne probleme s vlagom u tlu već tokom jula i avgusta. To bi moglo negativno utjecati na prinose kukuruza, pšenice i drugih poljoprivrednih kultura.

S druge strane, južni i istočni dijelovi Evrope mogli bi imati nešto više padavina nego inače, posebno tokom povremenih prodora vlažnog zraka sa Sredozemlja. Međutim, ni ta kiša vjerovatno neće biti ravnomjerno raspoređena.

Zanimljivo je da modeli za Sjevernu Ameriku pokazuju drukčiji scenarij. Dijelovi istočnih i centralnih dijelova Sjedinjenih Američkih Država mogli bi imati nešto blaže ljetne temperature zahvaljujući drukčijem rasporedu zračnih strujanja. No Evropa se nalazi na suprotnoj strani tog sistema, gdje se očekuje dotok toplijeg zraka sa juga. Upravo zato se na evropskom kontinentu prognozira više topline nego prosječnih ljetnih uvjeta.

Ipak, dugoročne prognoze treba posmatrati s oprezom. Iako aktualni modeli pokazuju vrlo jasne znakove razvoja snažnog El Niña, atmosfera se može mijenjati tokom narednih mjeseci.