Vodite računa kakav sadni materijal uzimate.
Kao i veliki broj drugih gajenih višegodišnjih biljaka i vinova loza se može razmnožavati sjemenom (generativnim putem) i segmentacijom (vegetativnim putem) i mikropropagacijom ili kulturom tkiva. Sjemenom vrši se samo u selekcionom i istraživačkom radu.
Mikrorazmnožavanje (mikropropagacija, razmnožavanje kulturom tkiva) predstavlja najsavremeniji način razmnožavanja vinove loze putem koga se dobija bezvirusni sadni materijal. Važan razlog za široko rasprostranjeno vegetativno razmnožavanje loze je činjenica da se na ovaj način dobija potomstvo koje je vrlo slično, ako ne i potpuno isto sa biljkom od koje vode porijeklo.
Vegetativno razmnožavanje vinove loze može se vršiti položenicama, zagrtanjem čokota, reznicama i kalemljenjem. Zbog osjetljivosti korijena plemenite vinove loze na filokseru njeno razmnožavanje praktično se vrši samo kalemljenjem. Na taj način i proizvodnjom loznih kalemova danas se najčešće bave specijalizovani rasadnici.
Kalemljenje kao dominantan način ovog procesa i proizvodnje sadnog materijala predstavlja spajanje lozne podloge (hipobiot) i vijoke - plemke (epibiot). Prema mjestu izvođenja razlikuje se kalemljenje na stalnom mjestu i kalemljenje u kalemarnicama.
U zavisnosti od starosti i stepena sazrelosti lastara, razlikuje se kalemljenje na zeleno i na zrelo. Prema načinu izvođenja, može biti ručno i mašinsko.
Proizvodnja loznog sadnog materijala vrši se u loznom rasadniku. Njega čine sljedeće organizacione cjeline: matičnjak loznih podloga za proizvodnju podloga, matični vinograd za dobijanje plemki, prostorije za čuvanje, pripremu i kalemljenje, te stratifikale za kalusiranje na spojnom mjestu između podloge i plemke i na kraju rastilo (korenilište, prporište) za ukorjenjavanje stratifikovanih kalemova ili za ukorjenjavanje reznica u cilju dobijanja korjenjaka loznih podloga
Za sadnju se koriste kalemovi I (prve) klase koji se prepoznaju po sljedećem:
Kod nabavke sadnog materijala treba insistirati na certifikovanom bezvirusnom materijalu, a ako takvog nema na tržištu, onda najviše kvalitetne kategorije i zdravstvenog stanja. Preporuka je da se nabave i koriste parafnisani kalemovi, jer kod njih ne dolazi do sušenja spojnog mjesta, ne moraju se zagrtati nakon sadnje i slično.
Kalemovi se iz rasadnika najčešće otpremaju u snopovima po 25, rjeđe po 50 komada. Danas se oni najčešće isporučuju sa parafinisanom "glavom", odnosno sa slojem parafina preko spojnog mjesta i prekraćenog lastara plemke na par ili tri okca. Obično se parafiniše gornja trećina kalemova i vezuju u snopove, a zatim etiketiraju.
Etiketa može biti bijela, plava ili narandžasta, shodno kategoriji sadnog materijala kojoj proizvedeni i pripadaju. Transportu loznih kalemova treba posvetiti punu pažnju, prije svega u pogledu održavanja vlažnosti korijenja (snopovi sa korijenjem u vlažnoj piljevini ili najbolje pijesku, čak i dodatno umotani u plastične polietilenske vreće ili folije i sličan materijal).
Kalemove nabavljene prije sadnje pa do sadnje treba čuvati od sušenja korijena i mogućeg izmrzavanja što se najčešće čini njihovim trapljenjem u pijesku i zemlji. Za trapljenje treba odabrati ocjedno mjesto gdje se kopa rov dubine oko 50 cm. Dužina i širina rova zavise od broja kalemova koji se trape. Na dno rova se unosi sloj vlažnog pijeska debljine 10 do 20 cm.
Poželjno je da pijesak bude tretiran nekim od fungicida protiv oboljenja korijena. U rov se unose snopovi i zasipaju pijeskom tako da on prodre u sve šupljine snopa. Pijesak treba da pokriva barem dvije trećine ukupne dužine kalema. Preko vlažnog pijeska najčešće se nanosi zemlja tako da prekriju parafinisane "glave".
Tagovi
Autor
