• Životna sredina
  • 24.11.2020. 13:30

Biodiverzitet doveden na ivicu opstanka - šta možemo učiniti?

Narušeni biodiverzitet i poremećeni ekosistemi dovode do ekstremnih klimatskih promjena što sve na kraju utiče na otežanu poljoprivrednu proizvodnju.

Foto: Danijela Plavšić
  • 78
  • 19
  • 0

Biodiverzitet, bioraznolikost ili biološka raznovrsnost predstavlja raznolikost svih živih bića na planeti Zemlji, odnosno, cjelokupnost gena, vrsta i ekosistema. Tako imamo:

  • genetički diverzitet;
  • specijski diverzitet (različitost vrsta);
  • ekosistemski diverzitet.

Prvi tip ili onaj genetički predstavlja skup gena svih postojećih živih bića na našoj planeti pošto je svaki organizam neponovljiva kombinacija genetičkog materijala.

Specijski diverzitet obuhvata sve vrste na Zemlji, od postanka života do danas. Postoje mišljenja da na planeti živi preko 80 miliona vrsta, a prema nekim skromnijim procjenama, taj broj je oko 35.000.000. Do sad je determinisano 1,7 miliona vrsta.

Donijete mjere podstiču eko proizvodnju ?!

Ekosistemski diverzitet označava raznorsnost staništa, biocenoza kao i svih procesa koje vrše organizmi u sklopu jednog ekositema.

Naša zemlja nalazi se među 6 evropskih i jedna je od 153 svjetska centra biodiverziteta, po biološkoj raznovrsnosti. Na Zemlji nisu nikad postojala, ne postoje niti mogu biti biološki dva istovjetna živa sistema.

Zaustavljanje pada biodiverziteta - aktuelna svjetska tema

Mjere zaustavljanja derastičnog pada biodiverziteta bile su glavna tema na Svjetskom samitu održanom 20. septembra 2020. godine jer je situacije veoma loša. Poražavajući podatak je što niti jedan od 20 postavljenih ciljeva na posljednjoj Konvenciji nije postignut, a pretpostavlja se da će šest biti realizovano do kraja godine. Brojni su alati o novčanom nagrađivanju poljoprivrednika koji podstiču ekološku proizvodnju i zaštitu životne okoline. Pojedini se već sprovode u Južnoj Americi, Švajcarskoj i drugim zemljama.

Pred izumiranjem više od polovine biljnog svijeta

Da je situacija veoma alarmantna govore i takozvane crne knjige koje predstavljaju spisak istrebljenih vrsta od strane čovjeka. Podaci svjetskih organizacija za zaštitu životne sredine o ugroženosti biodiverziteta su poražavajući, smatra se da:

  • svakoj četvrtoj vrsti sisara prijeti nestanak;
  • najugroženije vrste su: majmuni, tigrovi, velike pande, slonovi, krokodili, antilope kornjače;
  • procjenjuje se da svakog dana nestane oko 36.000 vrsta;
  • pred izumiranjem je i oko 50 odsto biljaka;
  • za samo 30 godina uništeno je skoro 20% tropskih šuma;
  • isušeno je oko 50 odsto močvarnih područja.

Samim tim poremećeni su ekosistemi, što jednim dijelom utiče i na klimatske promjene (pojava ekstremno visokih temperatura, obilne padavine, nova oboljenja na biljkama, nove štetočine i brojne druge) što sve na kraju uveliko otežava samu poljoprivrednu proizvodnju.

Poražavajući podaci - kako se postaviti ?!

Takođe, postoje i crvene knjige koje prestavljaju skup naučno - stručnih publikacija u kojima su navedene sve vrste organizama koje podliježu zaštiti prema međunarodnoj klasifikaciji stepena ugroženosti.

Hoće li ova slika postati samo lijepa uspomena ?!

Zahvaljujući unikatnoj i jedinstvenoj raznovrsnosti i raznolikosti živih formi biljaka, životinja i mikroorganizama opstaje život na Zemlji. Iz simbioze čovjeka i prirode nastale su brojne kultivisane biljne i životinjske vrste. Vjekovima su se sticala znanja i vještine, koje su se prenosile na potomke. Mi i dan danas crpimo saznanja iz daleke prošlosti, mada često nismo svjesni vrijednosti svega toga.

Na osnovu iznesenih činjenica trebali bi da se dobro zamislimo nad ovim zastrašujućim podacima i ozbiljnije razmislimo gdje će nas to budućnost odvesti. Ako ovako nastavimo, upitan je čak i sopstveni opstanak!


Fotoprilog


Tagovi

Biološka raznovrsnost Biodiverzitet Poljoprivredna proizvodnja Ekosistem Crne knjige Crvene knjige Ekološka proizvodnja Klimatske promjene


Autorica

Danijela Plavšić

Više [+]

Dipl.ing. poljoprivrede sa dugogodišnjim iskustvom. Uvijek spremna na nove izazove u oblasti agrobiznisa. U stalnom kontaktu sa poljoprivrednim proizvođačima i njihovim problemima proistekla je borba za bolji položaj istih i za borbu agrara uopšte. Iz tog razloga bavi se i agrarnom politikom.

Izdvojeni tekstovi

KLUB

NEOPISIVA LAKOĆA LJUBAVI Nikada nisam nešto bila "tip od mačaka", ako se to tako može nazvati. Uvijek sam obožavala pse, ali je stalno u mojoj blizini bilo onih koji su bili protiv da u kuću donesem psa. A nije da ih nisam nagovarala... Mač... Pročitaj cijelu bilješku »